Ang Mahusay na Paraan nang Pag Gamot sa manga Maysaquit, sinulat ni Samuel Auguste David Tissot nuong 1760s, isinalin sa Tagalog ni Frayle Manuel Blanco, at nilathala sa Manila nuong 1916. Mula sa Project Gutenberg Project.

Umunlad ang Filipino sa kabila ng kawalang-malasakit ng mga opisyal ng pamahalaan, ng mga mayaman, makapangyarihan at nakapag-aral. Sanaysay ukol sa pagsikap, o kakulangan, ng Surian ng Wikang Pambansa, Komisyon sa Wikang Filipino, at Sentro ng Wikang Filipino sa University of the Philippines. Sinulat ng punong patnugot ng UP Diksiyonaryong Filipino, si Virgilio S. Almario.

Apat na siglo ng pagsisikap sinupin ang bokabularyong Pilipino, simula sa ‘Arte y reglas de la lengua tagala’ ni Fray Francisco Blancas de San Jose nuong 1610 at sa ‘Vocabulario de la lengua tagala‘ ni Fray Pedro San Buenaventura nuong 1613, hanggang sa ‘Diksiyunaryo Tesauro Pilipino-Ingles’ ni Dr. Jose Villa Panganiban nuong 1972, at sa ‘Vicassan’s Pilipino-English Dictionary’ ni Vito C. Santos nuong 1978. Sinulat ni Emil Q. Javier, Pangulo ng University of the Philippines.

Ang paglinang ng wikang pambansa mula sa “alibata” o alif-ba-ta sa Arabo nuong bago dumating ang mga Español, hanggang sa tinawag ni Professor Leopoldo Yabes na “Tagalog Imperialism” sa kasalukuyan. Sinulat nina nina Gester Jeff Quilala, Mary Thrasher Jose, Lutchie Anne Coral at Gilbert Casado sa The LANCE, ang Official Student Publication ng Colegio de San Juan de Letran.

Dito lamang sa bukod tanging website mapapakinggan nang libre ang mga musikang kundiman na nilikha ni Jose Rizal at ng mga dakilang kompositor tulad nina Abelardo at Santiago.

Nostaljik na pagtanaw sa pagdagdag ng mga salitang Tsino, Hindu, Arabik at Hapones, 300 taon ng “Kastilaloy” hanggang tumanggi ang ilang pangkat sa Kabisayaan na awitin sa bersyong Pilipino ang Lupang Hinirang. Sinulat ni Lakandupil C. Garcia sa Dasmariñas, pahayagan ng De La Salle University.

Ang mga bayani ng Pilipinas, mula kay Ali Mudin hanggang kay Jose Rizal. Tinipon at inalay ni Jose N. Sevilla nuong 1922 upang mapag-aralan ng mga kabataan. Kasipi ang ‘Decalogo’ ni Apolinario Mabini at ang ‘Huling Paalam’ ni Rizal, isinalin mula sa wikang Español. Nasa Project Gutenberg website.

Ang pagbaklas sa 20 titik na abakadang itinakda nuong una para makabuo ng “Wikang Pilipino,” at ang pagbuklod ng 4 wikang Español - castellano, gallego, vasco at catalan - upang mapalawak ang makabagong “Filipino.” Mula sa pahayag ni Teresita A. Alcantara sa Philippine Linguistics Congress nuong Enero 2006.

Pagturo ng mabuting ugali nuong panahon ng Español, pati na ang pag-ibigan, kalinisan at paglalasing. Sinulat ni Modesto de Castro bago 1864 nang siya ay namatay nang maaga. Nalathala sa Manila nuong panahon na lamang ng Amerkano, nuong 1902. Nasa Project Gutenberg website.

Talambuhay ng Bayani ng Pilipinas mula pagkabata hanggang balam sa mga ginuo, Español at Amerkano pagkatapos siyang bitayin sa Bagumbayan. Bahagi ng aklat ni Pascual H. Poblete nang isinalin niya ang Noli Me Tangere sa Tagalog nuong 1909. Nasa Project Gutenberg Ebook website.